Hoe kunnen we de diepe ondergrond beter benutten voor klimaatadaptatie en toekomstbestendig waterbeheer? Die vraag stond op 8 oktober centraal tijdens de Kennisdeeldag op de InfraCampus in Harderwijk. Een middag waarin praktijkervaringen, verschillende perspectieven en kritische vragen samenkwamen.
Auke de Ridder van O2dit begeleidde de middag als moderator. Met veel enthousiasme leidde hij de gesprekken en paneldiscussies. Door scherpe vragen te stellen aan zowel de sprekers als het publiek, wist hij de verschillende bijdragen met elkaar te verbinden en ontstond een levendige uitwisseling van ervaringen en standpunten.
Gedurende de middag kwamen verschillende praktijkcases aan bod. Gemeenten en deskundigen deelden hun ervaringen met onder meer infiltratie, grondwateraanvulling, wateropslag en actief grondwaterpeilbeheer. Daarbij werd duidelijk dat de vraag niet alleen is wat er technisch mogelijk is. Minstens zo belangrijk is de afweging wanneer een oplossing wenselijk en verantwoord is. Wat wil je in een gebied daadwerkelijk oplossen? Welke oplossing past daar het beste bij? En welke gevolgen heeft een keuze voor onder meer waterkwaliteit, milieu, beheer en de omgeving? Juist die vragen zorgden voor een interessante discussie vanuit verschillende perspectieven.
Marian Langevoort van TAUW nam de deelnemers mee in de wettelijke kaders en richtlijnen rond verantwoord infiltreren. Een belangrijke randvoorwaarde die daarbij naar voren kwam, is waterkwaliteit. De mogelijkheden van de diepe ondergrond kunnen niet los worden gezien van de kwaliteit van het water dat we infiltreren en de effecten daarvan op bodem en grondwater. Dat leidde ook tot bredere vragen over rollen en verantwoordelijkheden. Waar ligt de verantwoordelijkheid van de gemeente en waar die van het waterschap? En hoe verhouden wettelijke kaders, maatschappelijke waarde en praktische uitvoerbaarheid zich tot elkaar?
Een belangrijke rode draad van de middag was het belang van het doorbreken van traditionele werkwijzen. In plaats van automatisch terug te grijpen op bekende oplossingen, bijvoorbeeld een sloot graven en daaromheen ruimte voor natuur creëren, begint klimaatadaptatie met een andere vraag: welk probleem willen we hier eigenlijk oplossen? Vanuit die opgave kan vervolgens breder worden gekeken naar mogelijke oplossingen, zowel boven als onder de grond. Daarbij verdienen niet alleen technische prestaties aandacht, maar ook aspecten als waterkwaliteit, circulariteit en milieu-impact. De diepe ondergrond is daarmee geen oplossing die overal automatisch moet worden toegepast. Het is een extra mogelijkheid binnen het palet aan maatregelen voor klimaatadaptatie en waterbeheer. De uitdaging is om per situatie verschillende oplossingen en belangen zorgvuldig tegen elkaar af te wegen.
Aan het einde van de middag werd vooruitgekeken naar verdere kennisontwikkeling. Daarbij kwam onder meer het expertpaper over ondergrondse wateropslag en waterbesparing aan bod. Door praktijkervaringen te blijven verzamelen en kennis te delen, kunnen gemeenten, waterschappen en andere professionals steeds beter onderbouwde keuzes maken. De Kennisdeeldag liet vooral zien hoeveel waarde ontstaat wanneer praktijkervaring, technische kennis, juridische kaders en verschillende perspectieven bij elkaar worden gebracht. Niet denken vanuit één standaardoplossing, maar vanuit de maatschappelijke opgave: dát vormt de basis voor toekomstbestendig waterbeheer.
U kunt via deze link de presentatie downloaden.
Voor de volledigheid verwijzen we u ook graag naar de rapportages waar Marian Langevoort van Tauw naar verwees in haar presentatie: